Je nettovermogen is de som van al je bezittingen min de som van al je schulden. Heb je 449.000 euro aan bezittingen en ben je 307.000 euro schuldig, dan is je nettovermogen 142.000 euro. Het is een momentopname voor één peildatum en zegt niets over wat je verdient of uitgeeft.
De formule
Nettovermogen = bezittingen − schulden
Dit is dezelfde logica als de balans van een bedrijf: bezittingen zijn gelijk aan schulden plus eigen vermogen. Bij een particulier heet dat eigen vermogen gewoon nettovermogen. Klopt je rekensom, dan passen beide kanten op elkaar. Zo’n overzicht noem je een persoonlijke balans; hoe je er een maakt lees je in een aparte gids.
Wat bij de bezittingen hoort
Bezittingen zijn dingen die van jou zijn en een geldwaarde hebben:
- Liquide middelen: saldo op je betaalrekening, spaarrekening en deposito’s, plus contant geld.
- Beleggingen: aandelen, ETF’s, fondsen, obligaties en crypto, tegen de waarde van de peildatum.
- Verzekeringen met een waarde: bijvoorbeeld een levensverzekering met opbouw. Neem de terugkoopwaarde, niet de uitkering bij overlijden.
- Vorderingen: geld dat iemand jou aantoonbaar schuldig is, zoals een lening aan een familielid, als je erop rekent het terug te krijgen.
- Materiële bezittingen: je woning, auto of een kunstverzameling, tegen een realistische marktwaarde.
Wat bij de schulden hoort
Schulden zijn alles wat je nog moet terugbetalen:
- de hypotheek (het openstaande bedrag, niet de oorspronkelijke lening),
- autolening, persoonlijke lening en studielening,
- het saldo op je creditcard of rood staan op je betaalrekening,
- een belastingschuld of betalingsregeling, als die er is.
Een voorbeeld in euro’s
Stel, het is 1 januari en je maakt de balans op.
| Bezittingen | Bedrag |
|---|---|
| Betaalrekening | € 3.500 |
| Spaarrekening | € 22.000 |
| Beleggingsrekening | € 38.000 |
| Koopwoning (geschatte marktwaarde) | € 380.000 |
| Auto (geschatte waarde) | € 5.500 |
| Totaal bezittingen | € 449.000 |
| Schulden | Bedrag |
|---|---|
| Hypotheek (openstaand) | € 296.000 |
| Autolening | € 9.000 |
| Creditcard | € 2.000 |
| Totaal schulden | € 307.000 |
Nettovermogen: € 449.000 − € 307.000 = € 142.000.
Wil je weten hoeveel je balans op schulden leunt, bereken dan de schuldenratio: schulden gedeeld door bezittingen. Hier is dat 307.000 / 449.000, ongeveer 68%. Het is geen goed of slecht getal, alleen een manier om de verhouding te zien.
Welke waarde neem je?
Dit is waar de meeste verschillen tussen twee berekeningen vandaan komen.
- Saldo’s neem je op de peildatum, zoals op het afschrift.
- Beleggingen waardeer je tegen de koers van die dag. Koersen schommelen, dus wees consequent: neem steeds de slotkoers van dezelfde dag.
- Een woning waardeer je tegen een schatting van wat ze realistisch opbrengt. Neem een bron en houd die aan, zoals een taxatie of de waarde die je zelf redelijk vindt, en pas die niet elke maand aan.
- Een auto daalt in waarde. Een zichtbare schatting is genoeg; het gaat om de orde van grootte.
- Schulden neem je tegen het bedrag dat je nu nog moet terugbetalen.
Veelgemaakte fouten
- De hypotheek vergeten. Een woning meetellen zonder de hypotheek maakt je nettovermogen veel te hoog.
- De oorspronkelijke lening nemen in plaats van het openstaande saldo.
- Elke maand de woningwaarde bijstellen. Dan beweegt je nettovermogen op een gevoel. Werk de woning bij op vaste momenten, bijvoorbeeld één keer per jaar.
- Dingen dubbel tellen, zoals een rekening-courant die ook al in de totalen van je spaargeld zit.
- Verzekeringsbedragen verwarren. Het bedrag dat uitkeert bij overlijden is geen bezit van nu.
- Alles in één valuta willen forceren. Heb je een rekening in dollars? Reken om tegen de koers van de peildatum en noteer die koers.
Een woning meetellen, of niet?
Veel mensen houden twee getallen bij: het nettovermogen met alles erin, en het nettovermogen zonder de woning en zonder de hypotheek. In het voorbeeld hierboven is dat tweede getal € 142.000 − € 380.000 + € 296.000 = € 58.000. Het eerste getal toont wat je bezit; het tweede toont wat je in de praktijk kunt aanspreken zonder te verhuizen. Dit is geen advies over wat je moet doen, alleen een manier om dezelfde cijfers van twee kanten te bekijken.
Hoe vaak bijwerken?
Eén keer per maand is voor de meeste mensen genoeg. Kies een vaste dag, bijvoorbeeld de eerste van de maand, en neem de saldo’s van die dag. Zo zie je een trend in plaats van ruis.
Bijhouden met Accounted
Een spreadsheet werkt prima voor dit soort berekeningen, tot je koersen, wisselkoersen en saldo’s elke maand met de hand moet bijwerken. Accounted is een app voor iPhone die precies deze balans tekent: bezittingen aan de ene kant, schulden aan de andere, je nettovermogen als verschil. Je typt één bedrag per rekening, koppelt beleggingen aan een symbool zodat ze een koers krijgen (die kan vertraagd of onjuist zijn) en hoeft je bank nergens aan te koppelen. De app is gratis tot en met 10 rekeningen; zie de prijzen.
Algemene informatie, geen financieel advies.
Algemene informatie, geen financieel advies.