ความมั่งคั่งสุทธิคือผลรวมของทรัพย์สินทั้งหมด ลบผลรวมของหนี้สินทั้งหมด ถ้าคุณมีทรัพย์สิน 5,180,000 บาท และเป็นหนี้ 2,688,000 บาท ความมั่งคั่งสุทธิของคุณคือ 2,492,000 บาท ตัวเลขนี้เป็นภาพ ณ วันเดียว ไม่ได้บอกว่าคุณหารายได้เท่าไรหรือใช้จ่ายเท่าไร
สูตร
ความมั่งคั่งสุทธิ = ทรัพย์สิน − หนี้สิน
หลักเดียวกับงบดุลของบริษัท ทรัพย์สิน = หนี้สิน + ส่วนของเจ้าของ สำหรับบุคคล ส่วนของเจ้าของก็คือความมั่งคั่งสุทธิ ถ้านับถูก สองฝั่งจะเท่ากันพอดี
ขั้นที่ 1 เขียนทรัพย์สินทุกอย่าง
- เงินสดและเงินฝาก บัญชีออมทรัพย์ เงินฝากประจำ เงินฝากสกุลต่างประเทศ
- การลงทุน หุ้น กองทุนรวม (รวม RMF และกองทุนอื่น ๆ) คริปโต ทองคำ
- กองทุนสำรองเลี้ยงชีพ (PVD) และเงินออมเพื่อเกษียณอื่น ๆ
- ทรัพย์สินจับต้องได้ บ้าน คอนโด ที่ดิน รถยนต์
- เงินที่ผู้อื่นค้างจ่ายเรา เช่น เงินที่ให้เพื่อนยืม
- กรมธรรม์ประกัน นับเฉพาะมูลค่าเวนคืนกรมธรรม์ ไม่ใช่ทุนประกัน
ขั้นที่ 2 เขียนหนี้สินทุกอย่าง
- สินเชื่อบ้าน สินเชื่อรถยนต์ สินเชื่อส่วนบุคคล
- ยอดบัตรเครดิตที่ใช้ไปแล้วแต่ยังไม่ได้จ่าย
- ผ่อนสินค้า ผ่อน 0% ที่ยังเหลือ
- เงินที่ยืมจากครอบครัวหรือคนรู้จัก
ตัวอย่างการคำนวณ
สมมติว่าในวันหนึ่งมีสถานการณ์ตามนี้ ตัวเลขเป็นเงินบาท ปัดให้กลม และสมมติขึ้นเพื่อประกอบตัวอย่าง
| ทรัพย์สิน | จำนวนเงิน (บาท) |
|---|---|
| บัญชีออมทรัพย์ | 180,000 |
| เงินฝากประจำ | 300,000 |
| กองทุนสำรองเลี้ยงชีพ (PVD) | 450,000 |
| กองทุนรวม RMF | 220,000 |
| หุ้นไทย | 350,000 |
| ทองคำแท่ง | 100,000 |
| คอนโด (ราคาที่คาดว่าขายได้) | 3,200,000 |
| รถยนต์ (ราคามือสอง) | 380,000 |
| ทรัพย์สินรวม | 5,180,000 |
| หนี้สิน | จำนวนเงิน (บาท) |
|---|---|
| สินเชื่อบ้าน (ยอดคงเหลือ) | 2,450,000 |
| สินเชื่อรถยนต์ (ยอดคงเหลือ) | 210,000 |
| บัตรเครดิต (ยังไม่ได้จ่าย) | 28,000 |
| หนี้สินรวม | 2,688,000 |
ความมั่งคั่งสุทธิ = 5,180,000 − 2,688,000 = 2,492,000 บาท
ตรวจสอบว่าสองฝั่งเท่ากัน ทรัพย์สิน = หนี้สิน + ความมั่งคั่งสุทธิ คือ 5,180,000 = 2,688,000 + 2,492,000 ถ้าไม่เท่ากัน แปลว่าลืมนับบางอย่าง หรือนับซ้ำ
นับอะไรด้วยราคาเท่าไร
ของชิ้นเดียวกันนับด้วยราคาต่างกัน ความมั่งคั่งสุทธิก็ต่างกัน ตั้งกติกาแล้วใช้เหมือนเดิมทุกครั้ง
- เงินฝาก ยอดคงเหลือในบัญชี ส่วนเงินฝากสกุลต่างประเทศให้แปลงเป็นบาทด้วยอัตราแลกเปลี่ยนจากแหล่งเดียวกันทุกครั้ง
- หุ้น ราคาปิดล่าสุดคูณจำนวนหุ้น ไม่ใช่ราคาที่ซื้อมา เช่น ถือ 10,000 หุ้น ราคาปิด 35 บาท มูลค่า 350,000 บาท
- กองทุนรวม จำนวนหน่วยลงทุนคูณมูลค่าหน่วยลงทุน (NAV ต่อหน่วย) ล่าสุด เช่น ถือ 20,000 หน่วย NAV 11.00 บาท มูลค่า 220,000 บาท NAV ประกาศเป็นรายวันทำการ ดูได้จากบริษัทหลักทรัพย์จัดการกองทุนหรือเว็บไซต์ของ ก.ล.ต.
- ทองคำแท่ง ใช้ราคารับซื้อคืนจากประกาศของ สมาคมค้าทองคำ ไม่ใช่ราคาขายออก เพราะราคาที่ขายได้จริงคือราคารับซื้อ
- กองทุนสำรองเลี้ยงชีพ ยอดตามรายงานล่าสุดจากบริษัทจัดการกองทุนหรือนายจ้าง
- คอนโดและบ้าน ราคาที่คาดว่าขายได้ จากราคาประกาศขายหรือราคาซื้อขายจริงของห้องใกล้เคียงในโครงการเดียวกัน ถ้าใช้ราคาที่ซื้อมา ตัวเลขจะคลาดจากมูลค่าวันนี้
- รถยนต์ ราคามือสองในตลาด ไม่ใช่ราคารถใหม่
- สินเชื่อบ้านและรถ ยอดเงินต้นคงเหลือตอนนี้ ไม่ใช่วงเงินที่กู้ตอนแรก และไม่ใช่ยอดผ่อนที่ต้องจ่ายต่อจากนี้ทั้งหมดรวมดอกเบี้ย ดูได้จากใบแจ้งยอดหรือแอปของสถาบันการเงิน
บ้านและกองทุนสำรองเลี้ยงชีพ นับหรือไม่
เรื่องที่คนเห็นไม่ตรงกันมากที่สุด ถ้านับ ความมั่งคั่งสุทธิแสดงภาพทั้งหมดที่คุณมี ถ้าไม่นับ จะได้ตัวเลขของส่วนที่ใช้ได้โดยไม่ต้องขายบ้าน ในตัวอย่างข้างบน ถ้าตัดคอนโดและสินเชื่อบ้านออก ทรัพย์สินเหลือ 1,980,000 บาท หนี้สินเหลือ 238,000 บาท ความมั่งคั่งสุทธิ 1,742,000 บาท ต่างจาก 2,492,000 บาทมาก ถ้าตัด PVD ออกด้วย ก็จะลดอีก 450,000 บาท
จดทั้งสองตัวเลขและติดป้ายชัดเจนจะสบายใจกว่า เมื่อกลับมาเทียบทีหลังจะไม่สับสนว่าตัวเลขไหนหมายถึงอะไร
ข้อผิดพลาดที่พบบ่อย
1. ใช้ยอดกู้ตอนแรกแทนยอดคงเหลือ กู้ 3,000,000 บาท ผ่อนเงินต้นไปแล้ว 550,000 บาท ยอดคงเหลือคือ 2,450,000 บาท ค่างวดรายเดือนมีดอกเบี้ยปนอยู่ มีแต่ส่วนเงินต้นที่ลดหนี้
2. นับทุนประกันเป็นทรัพย์สิน ทุนประกันคือเงินที่จะได้รับเมื่อเกิดเหตุ ไม่ใช่สิ่งที่คุณถืออยู่ตอนนี้ นับเฉพาะมูลค่าเวนคืนกรมธรรม์
3. นับตามราคาที่ซื้อมา หุ้นที่ซื้อมา 100,000 บาทและตอนนี้มีมูลค่า 150,000 บาท ให้ใส่ 150,000 บาท
4. ลืมบัตรเครดิตที่ยังไม่ถึงรอบตัดยอด เงินที่ใช้ไปแล้วแต่ยังไม่ถึงวันจ่ายก็เป็นหนี้สิน
5. นับเงินที่ยังไม่ได้เข้า โบนัสที่คาดว่าจะได้ ภาษีที่คาดว่าจะได้คืน ยังไม่ใช่เงินที่คุณถืออยู่ จดไว้เป็นโน้ตได้ แต่อย่าปนกับตัวเลขหลัก
6. เปลี่ยนกติกาทุกครั้ง ครั้งนี้ตีคอนโด 3,200,000 บาท ครั้งหน้า 3,000,000 บาท จะแยกไม่ออกว่าตัวเลขเปลี่ยนเพราะตลาดหรือเพราะกติกา จดกติกาไว้แล้วใช้เหมือนเดิม
ถ้าใช้ Accounted คำนวณ
ถ้าไม่อยากดูแลสเปรดชีตเอง Accounted คือการทำสิ่งเดียวกันนี้ให้เป็นแอปบน iPhone กรอกยอดคงเหลือทีละบัญชี แล้วแอปวาดทรัพย์สินกับหนี้สินเป็นสองคอลัมน์ ความมั่งคั่งสุทธิเติมฝั่งที่เตี้ยกว่า สองฝั่งจึงสูงเท่ากันเสมอ ตรงกับสมการตรวจสอบข้างบนพอดี หุ้นไทยในตลาดหลักทรัพย์แห่งประเทศไทย (SET) หุ้นและ ETF ต่างประเทศ คริปโต และทองคำ เงิน แพลทินัม แพลเลเดียม (ราคาฟิวเจอร์ส ไม่ใช่ราคาทองคำแท่งในไทย) ใส่ราคาให้เองเมื่อผูกสัญลักษณ์ อัปเดตทุกชั่วโมงและอาจล่าช้า ส่วนกองทุนรวมในไทย ทองคำแท่งในประเทศ และ PVD ต้องกรอกราคาหรือยอดเอง สินเชื่อบ้านใส่ยอดคงเหลือแล้วอัปเดตเมื่อเปลี่ยน และปิดบางบัญชีออกจากยอดรวมได้ จึงเปรียบเทียบตัวเลขแบบรวมและไม่รวมบ้านได้
ขอบอกไว้ก่อนว่า Accounted ใช้ได้คนเดียวและมีเฉพาะ iPhone ถ้าสนใจ ดู วิธีทำงาน ราคาอยู่ที่ หน้าราคา หรืออ่านเปรียบเทียบกับแอปจัดการเงินของ ตลท. ได้ที่ Accounted เทียบ SET Happy Money
บทความนี้เป็นข้อมูลทั่วไป ไม่ใช่คำแนะนำทางการเงิน
ข้อมูลทั่วไป ไม่ใช่คำแนะนำทางการเงิน