Καθαρή περιουσία: πώς υπολογίζεται, με παράδειγμα σε ευρώ

Η καθαρή περιουσία είναι το άθροισμα όσων κατέχετε μείον το άθροισμα όσων χρωστάτε. Αν έχετε 328.900 € και χρωστάτε 118.300 €, η καθαρή σας περιουσία είναι 210.600 €. Είναι στιγμιότυπο για μια συγκεκριμένη ημερομηνία και δεν λέει τίποτα για το πόσα βγάζετε ή ξοδεύετε.

Ο τύπος

Καθαρή περιουσία = Περιουσιακά στοιχεία − Υποχρεώσεις

Είναι η ίδια λογική με τον ισολογισμό μιας επιχείρησης: τα περιουσιακά στοιχεία ισούνται με τις υποχρεώσεις συν τα ίδια κεφάλαια. Στο νοικοκυριό, τα ίδια κεφάλαια λέγονται καθαρή περιουσία. Αν η πράξη βγαίνει, οι δύο πλευρές ισορροπούν.

Τι μπαίνει στα περιουσιακά στοιχεία

Ό,τι κατέχετε και έχει αξία σε χρήματα:

• Μετρητά και καταθέσεις: τρεχούμενος λογαριασμός, αποταμιευτικός, προθεσμιακή κατάθεση, μετρητά στο σπίτι
• Επενδύσεις: μετοχές, ETF, αμοιβαία κεφάλαια (ΑΕΕΧ), ομόλογα, κρυπτονομίσματα, χρυσός
• Ασφάλειες με αξία: σε ασφάλιση ζωής με αποταμιευτικό σκέλος ή σε ιδιωτικό συνταξιοδοτικό πρόγραμμα, η αξία εξαγοράς που αναγράφεται στην ετήσια ενημέρωση, όχι το ασφαλισμένο κεφάλαιο
• Απαιτήσεις: χρήματα που σας οφείλουν, π.χ. δάνειο σε φίλο ή εγγύηση ενοικίου που έχετε καταβάλει
• Υλικά αγαθά: σπίτι, οικόπεδο, αυτοκίνητο, κοσμήματα και ό,τι θα μπορούσατε να πουλήσετε

Τι μπαίνει στις υποχρεώσεις

Ό,τι έχετε ακόμη να πληρώσετε:

• το υπόλοιπο κεφαλαίου του στεγαστικού δανείου
• δάνειο αυτοκινήτου, καταναλωτικό, φοιτητικό
• ανεξόφλητο υπόλοιπο πιστωτικής κάρτας και υπερανάληψη
• χρήματα που οφείλετε σε ιδιώτες, π.χ. σε συγγενείς

Μετράει πάντα το υπόλοιπο κεφαλαίου που θα έπρεπε να εξοφλήσετε σήμερα, όχι το αρχικό ποσό του δανείου. Η μηνιαία δόση αποτελείται από τόκο και κεφάλαιο· μόνο το μέρος του κεφαλαίου μειώνει το χρέος.

Παράδειγμα σε ευρώ

Ένα νοικοκυριό έχει στις 30 Σεπτεμβρίου τα παρακάτω:

Η καθαρή περιουσία είναι 328.900 € − 118.300 € = 210.600 €.

Για έλεγχο, δοκιμάστε την εξίσωση: 118.300 € υποχρεώσεις συν 210.600 € καθαρή περιουσία κάνουν ξανά 328.900 €, ακριβώς το σύνολο των περιουσιακών στοιχείων.

Με το σπίτι και χωρίς το σπίτι

Σχεδόν όλοι αναρωτιούνται αν μετράει το σπίτι που μένουν. Στο παράδειγμα η διαφορά είναι μεγάλη:

Ο πρώτος αριθμός δείχνει τι σας ανήκει συνολικά. Ο δεύτερος δείχνει τι έχετε χωρίς να πουλήσετε το σπίτι. Αρκεί να βάλετε ετικέτα και στους δύο και να συγκρίνετε με τον καιρό πάντα την ίδια εκδοχή.

Ποια αξία μετράει

Ο απλός κανόνας: η αξία που θα εισπράττατε σήμερα, όχι αυτή που πληρώσατε.

• Μετοχές, ETF, αμοιβαία: η τρέχουσα τιμή επί τον αριθμό μεριδίων. Για αμοιβαία κεφάλαια, η τελευταία δημοσιευμένη καθαρή τιμή μεριδίου.
• Ακίνητο: μια ρεαλιστική εκτίμηση, π.χ. από τιμές παρόμοιων αγγελιών στην περιοχή ή από εκτίμηση μηχανικού. Μην τη βάζετε ίση με την αντικειμενική αξία, εκτός αν δεν έχετε καλύτερη. Μετρήστε συντηρητικά και αλλάξτε την μόνο όταν αλλάζει κάτι ουσιαστικό.
• Αυτοκίνητο: η τιμή που έχουν παρόμοια μεταχειρισμένα σε αγγελίες.
• Ασφάλιση ζωής και συνταξιοδοτικό πρόγραμμα: η αξία εξαγοράς της ετήσιας ενημέρωσης. Μπορεί να είναι αρκετά κάτω από τις εισφορές που έχετε καταβάλει, και πολύ κάτω από το ασφαλισμένο κεφάλαιο.

Τα πιο συχνά λάθη

1. Το αρχικό ποσό του δανείου αντί για το υπόλοιπο. Αν δανειστήκατε 140.000 € και έχετε αποπληρώσει κεφάλαιο 28.000 €, χρωστάτε 112.000 €.

2. Το ασφαλισμένο κεφάλαιο ως περιουσία. Πληρώνεται μόνο αν συμβεί το ασφαλιζόμενο γεγονός. Μετράει μόνο η αξία εξαγοράς, και στις καθαρά ασφαλιστικές καλύψεις συνήθως δεν υπάρχει.

3. Η τιμή αγοράς αντί για τη σημερινή αξία. Μετοχές που αγοράσατε 10.000 € και σήμερα αξίζουν 13.000 € μπαίνουν με 13.000 €.

4. Χρήματα που περιμένετε. Επιστροφή φόρου που ελπίζετε, το επόμενο μπόνους, μια πιθανή κληρονομιά δεν μετράνε. Μπαίνουν όταν υπάρχουν ή όταν υπάρχει σαφής απαίτηση.

5. Τα μικρά χρέη. Η κάρτα, οι δόσεις, ένα ανεξόφλητο υπόλοιπο μειώνουν λίγο τον αριθμό, αλλά αν λείπουν δεν βγαίνει ακριβής η εικόνα.

6. Διαφορετικοί κανόνες κάθε φορά. Αν το διαμέρισμα μετράει άλλοτε 255.000 € και άλλοτε 240.000 €, βλέπετε μόνο τη διαφορά της εκτίμησής σας, όχι της περιουσίας σας. Ορίστε κανόνες και κρατήστε τους.

Πώς το κάνετε στην πράξη

Η πρώτη φορά θέλει ένα απόγευμα. Πάρτε τα νούμερα από τις κινήσεις των λογαριασμών, από την κατάσταση του χαρτοφυλακίου, από το πρόγραμμα αποπληρωμής του δανείου και από την ετήσια ενημέρωση της ασφαλιστικής. Σημειώστε την ημερομηνία. Μετά αρκεί σύντομη ενημέρωση όταν αλλάζει κάτι ουσιαστικό, για παράδειγμα μία φορά τον μήνα.

Μπορείτε να το κάνετε σε υπολογιστικό φύλλο. Αν βαριέστε να συντηρείτε τιμές, ισοτιμίες και υπόλοιπα δανείων: το Accounted είναι εφαρμογή για iPhone που σχεδιάζει ακριβώς αυτόν τον υπολογισμό ως ισολογισμό. Βάζετε έναν αριθμό ανά λογαριασμό. Μετοχές, ETF, κρυπτονομίσματα και πολύτιμα μέταλλα μπορούν να τιμολογηθούν από το σύμβολό τους (ωριαία ενημέρωση, με πιθανή καθυστέρηση), ενώ οι τιμές από το Χρηματιστήριο Αθηνών και τα αμοιβαία κεφάλαια ελληνικών εταιρειών τα βάζετε εσείς. Το στεγαστικό είναι ένας λογαριασμός με υπόλοιπο στη στήλη των υποχρεώσεων. Ένα λογαριασμό μπορείτε να τον εξαιρέσετε από το σύνολο με την επιλογή «Συμπερίληψη στην καθαρή περιουσία», π.χ. για τον υπολογισμό χωρίς το σπίτι.

Μία διευκρίνιση: το Accounted είναι για ένα άτομο, στο δικό του iPhone. Περισσότερα στο πώς λειτουργεί και στις τιμές. Για παρόμοια σύγκριση δείτε το Accounted ή Moneyboard.

Γενικές πληροφορίες, όχι χρηματοοικονομική συμβουλή.

Γενικές πληροφορίες, όχι χρηματοοικονομική συμβουλή.